توصيه مطلب
۰
 
به مناسبت صدو چهل‌و چهارمين زادروز گوركي
تلخ مثل گوركي!!
 

تلخ مثل گوركي!!
 

ايراس: الکسی ماکسیموویچ پشکف معروف به ماکسیم گورکی، نویسنده مشهور روس و از بنیانگزاران سبک رئالیسم سوسیالیستی در ۲۸ مارس ۱۸۶۸ در نیژنی نووگراد دیده به جهان گشود. گورکی در کودکی دوران بسیار تلخی را پشت سر گذاشت. وی در چهار سالگی پدرش را از دست داد و در نزد جد مادریاش پرورش یافت و در اینجا بود که اشعار مادربزرگ، درهای دنیایی پر راز و رمز را بر وی گشود. در هفت سالگی از نعمت وجود مادر نیز محروم شد.

در ۹ سالگی به مدرسه رفت، اما همان سال به علت فقر از ادامه تحصیل محروم شد. شاگرد کفاشی، کارگری در اسکله و آشپزخانه کشتی، نانوایی و باغبانی و خوانندگی در گروه آواز از جمله کارهایی بودند که برای جستجوی نان انجام میداد. طی این سالهای تجربهآموزی در اعماق اجتماع، که خود آنجا را دانشکدههای من مینامید، واقعیتهای سهمگین زندگی را تجربه کرد و بعدها در آثار خویش، روایتگر آن شد. گورکی در سال ۱۸۸۴ برای تحصیل در دانشگاه به كازان رفت، اما به دلیل مشکلات مالی از این تصمیم خود منصرف شد و شروع به کار کرد. وی بعدها مینویسد که: "برای اینکه گرسنه نمانم به ولگا میرفتم به باراندازهایی که به راحتی میتوان ۱۶ تا ۲۰ کوپیک کسب کرد".

پشکف جوان، به دنبال آشنایی با گروههای مخفی انقلابیون روشنفکر كازان، به مطالعهي پیگیر کتابهای سیاسی روی آورد. به زودی علت ریشهای مصائب اجتماعی را باز شناخت و قلم به دست گرفت. حتی نام ادبی "گورکی" را برای خود برگزید. این واژه که در زبان روسی به معنای "تلخ" میباشد، یاد آور دوران سخت و تلخ گذشتهي نویسنده است. گورکی در كازان با مارکسیستها آشنا شد و از زمستان ۱۸۸۸ سفر خود را به شهرها و مناطق مختلف روسیه آغاز نمود. یک سال بعد در سال ۱۸۸۹ به دلیل ارتباط با سوسیال ـ دموکراتها دستگیر شد و از آن زمان به بعد تحت نظارت پلیس مخفی بود.

گورکی از سالهای ۹۰ قرن نوزدهم یعنی زمانی که جنبش توده کارگران در روسیه آغاز شد پا به عرصه ادبیات نهاد. در سال ۱۸۹۲ اولین داستانش با عنوان "ماکار چودرا" در روزنامه كازان منتشر شد و در سال ۱۸۹۴ بهترین داستان رمانتیک خود را تحت عنوان "پیرزن ایزرگیل" به چاپ رساند. درسال ۱۸۹۹ با نگارش رمان "فوما گاردییف" خود را در زمرهي نویسندگان بزرگ جهان مطرح نمود. پاییز همان سال، گورکی در سفر خود به مسکو و سنتپترزبورگ با نویسندگان بزرگی چون لف تالستوی، چخوف، بونین و ... آشنا شد و به جمع انقلابیون پیوست و به دلیل انتشار بیانیهای در خصوص سرنگونی حکومت تزارها به آرزماس تبعید شد.

گورکی در حوادث انقلاب ۱۹۰۵ نقش بسیار فعالی ایفا نمود و به دلیل بیانیه ضد حکومت به زندان افتاد اما با اعتصابات جوامع روسی و جهانی، آزاد شد. گورکی به دلیل حمایتهای مالی و تسلیحاتی در زمان قیام مسلحانه دکابریستهای مسکو و تهدید حکومت، مجبور شد به امریکا مهاجرت کند و بعد از بازگشت از امریکا رمان معروف خود را تحت عنوان "مادر" منتشر نمود. در همان سال (۱۹۰۶) گورکی به ایتالیا عزیمت کرد و تا ۱۹۱۳ در آنجا اقامت داشت.

وی در ۱۹۱۳ با استفاده از عفو عمومی به پترزبورگ بازگشت و فعالیت خود را با همکاری در روزنامههای بلشویکی "زوزدا" و "پراودا" آغاز نمود و یک سال بعد اقدام به تاسیس روزنامه "لتاپیس" نمود. وی اقدامات بسیاری در زمینه فرهنگی انجام داد. گورکی در سال ۱۹۲۱ به اصرار لنین برای معالجه بیماری خود (سل) به آلمان، چکسلواکی و ایتالیا سفر کرد و همچنان به فعالیت ادبی خود ادامه داد و هیچگاه در طول این سالها ارتباط خود را با روسیه قطع نکرد. گورکی در سال ۱۹۳۱ به روسیه بازگشت و در ۱۸ ژوئن ۱۹۳۶ دار فانی را وداع گفت و درمیدان سرخ در مسکو به خاک سپرده شد.

گورکی تاثیر زیادی بر ادبیات روسیه و جهان نهاد. وی برای نخستین بار در ادبیات روسیه به موضوع پابرهنهها میپردازد و در بسیاری از داستانهای رئال خود به توصیف بیخانمانهایی میپردازد که به قعر اجتماع فرو افتاده و قربانی شرایط اجتماعی جامعه خود گشتهاند. از مهمترین آثار گورگی میتوان به "مادر"، "زندگی کلیم سامگین"، "چلکاش"، "برای نمک"، "فوما گاردییف"، "دانشگاههای من"، "کودکی" و نمایشنامههای "در عمق اجتماع"، "دشمنان"، "ویلانشینان"، "فرزندان خورشید" و... اشاره کرد.

منابع:
ل. گ. فدوسی یوا؛ ادبیات شوروی
جان اله کریمی مطهر؛ تاریخ ادبیات قرن بیستم
www.ozon.ru/context/detail/id/۱۵۴۳۵۰۴
ru.wikipedia.org/wiki/Максим_Горький
www.livelib.ru/author
www.academyhonar.com

نويسنده: سليمه مهبودي

Share/Save/Bookmark
کد خبر: 24110