۱
توصيه مطلب
۰
 
سفر کلینتون به قفقاز جنوبی؛ تلاش برای گسترش نفوذ آمریکا در منطقه
نويسنده: روبرت ماركاريان
 

ايراس: هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا از چهارم الی هفتم ماه ژوئن به کشورهای ارمنستان، گرجستان و جمهوری آذربایجان سفر خواهد کرد. این سفر دومین دیدار وزیر خارجه آمریکا از منطقه در طی دو سال اخیر می‌باشد. موضوع برگزاری انتخابات در این کشورها در فضایی آزاد و شفاف، وضعیت حقوق بشر و آزادی بیان و همچنین تحولات جاری در منطقه و جهان از موضوعات مهم مطرح در دستور کار وزیر خارجه آمریکا خواهد بود.

هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا در طی سفر دورهای خود به منطقه در طی روزهای چهارم الی هفتم ژوئن از کشورهای ارمنستان، گرجستان و جمهوری آذربایجان دیدار خواهد. در این سفر وزیر خارجه آمریکا در دیدار و گفتگو با روسای جمهوری و وزرای خارجه این کشورها موضوعاتی چند را در دستور کار خود قرار خواهد داد. به گزارش منابع رسمیآمریکا امنیت منطقهای، موضوع دموکراسی، توسعه اقتصادی و مبارزه بر علیه تروریسم از موضوعات مهم مطرح در دستور کار سفر منطقهای کلینتون خواهند بود.

انجام دو سفر رسمی در طی دو سال حاکی از اهمیت ویژه منطقه قفقاز جنوبی در طرح های منطقهای آمریکا و تلاش این کشور در جهت گسترش نفوذ خود در این منطقه است که به صورت سنتی حوزه نفوذ روسیه به حساب میآید. تمایلات آشکار غربگرایانه دولتهای جمهوری آذربایجان و گرجستان و همچنین اعلام رسمی تمایل ارمنستان برای انعقاد موافقتنامه تجارت آزاد با اروپا وعدم مشارکت در پیمان گمرکی میان روسیه، قزاقستان و بلاروس فرصت مناسبی را در اختیار آمریکا برای گسترش حضور خود در این منطقه ایجاد کرده است.

همزمان تحولات جاری در خصوص موضوع هستهای ایران، چگونگی روابط این کشورها با ایران و نیز حجم گسترده مبادلات تجاری اهمیت سفر کلینتون به منطقه را دو چندان کرده و برخی از منابع تاکید کرده اند که موضوع هستهای ایران از موارد مهم مطرح در مذاکرات کلینتون با مقامات منطقه قفقاز جنوبی خواهد بود. صرفنظر از موضوعات مشترک مطرح در طی سفر کلینتون هرکدام از کشورهای منطقه قفقاز نیز اهمیت و جایگاه ویژهای برای آمریکا داشته و این کشور علایق خاصی را در رابطه با آن ها دنبال میکند.

کلینتون سفر خود به منطقه را با ارمنستان شروع خواهد کرد. جمهوری ارمنستان که بزرگترین سفارتخانه آمریکا در منطقه از لحاظ وسعت را در خود جای داده است همواره از اهمیت ویژهای برای آمریکا برخوردار بوده است. حضور لابی پرقدرت ارمنی در آمریکا، وضعیت جغرافیایی استراتژیک این کشور و محاصره اقتصادی از سوی جمهوری آذربایجان و ترکیه و موضوع مناقشه قره باغ و نیز حضور آمریکا در جایگاه یکی از روسای گروه مینسک موجب آن گردیده که آمریکا نام این کشور را از یک سو در فهرست کشورهای دریافت کننده کمک های مالی سالیانه خود قرار داده و از سویی دیگر علیرغم فشار بر سایر کشورها در جهت رعایت تحریم های اعمال شده علیه ایران به نوعی چشمان خود را بر روی حجم بزرگ مبادلات تجاری میان ایران و ارمنستان و سطح گسترده روابط میان دو کشور بسته و از اعمال فشار بر روی ارمنستان خودداری کند.

با این وجود آمریکا ارمنستان را نیز از انتقادات گاه و بیگاه خود بی نصیب نگذاشته و هر از چندگاهی در گزارشات سالیانه خود از وضعیت حقوق بشر، آزادی بیان و مطبوعات در ارمنستان ابراز نارضایتی می کند. تائید ضمنی روند برگزاری انتخابات پارلمانی در ارمنستان از سوی آمریکا در حالی صورت گرفت که در گزارش اخیر وزارت خارجه آمریکا در خصوص وضعیت حقوق بشر در ارمنستان به مشکلات موجود در این کشور از جمله محدود نمودن حق مردم برای ایجاد تغییر در حکومت، محدودیت آزادی بیان و مطبوعات و همچنین عدم استقلال قوه قضائیه اشاره شده است.

با توجه به این موضوع به طور یقین وضعیت حقوق بشر و ادامه روند اصلاحات در ارمنستان و رفع کاستی های موجود در روند انتخابات تا پیش از انتخابات ریاست جمهوری سال آینده در این کشور از موضوعات مهم مطرح در مذاکرات دو طرف خواهند بود. از سوی دیگر خودداری سرژ سرکیسیان از شرکت در اجلاس اخیر سران ناتو در شیکاگو در اعتراض به نوع رویکرد مطرح شده در قطعنامه این سازمان در قبال مناقشه قره باغ و همچنین موارد مطرح شده در گزارش سالیانه وزارت خارجه آمریکا در رابطه با منطقه قره باغ، مناقشه قره باغ را در زمره موضوعات مهم مطرح در طی سفر کلینتون به ارمنستان و منطقه قفقاز جنوبی قرار خواهند داد.

به اعتقاد برخی از کارشناسان روند عادی سازی روابط ارمنستان و ترکیه که پس از امضای توافقنامهای در سال ۲۰۰۹ میلادی با مشارکت آمریکا به دلیل ارائه پیش شرط هایی از سوی ترکیه به حالت تعلیق در آمده است از دیگر موضوعات مطرح خواهد بود. به ویژه آن که عبدالله گل رئیس جمهوری ترکیه در پایان سفر خود به آمریکا به صراحت اعلام کرد که این روند به نقطه پایان خود نرسیده و از طریق محافل مدنی و سیاسی دیگری در حال پیگیری است.

کلینتون در مرحله دوم سفر خود به گرجستان خواهد رفت. راماز ساکوارلیدزه، کارشناس گرجی معتقد است انتخابات پارلمانی این کشور که قرار است در پائیز آینده برگزار شوند در کانون توجه وزیر خارجه آمریکا در سفر به تفلیس قرار خواهد داشت. وی افزوده است." باراک اوباما رئیس جمهوری و هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا بارها اهمیت برگزاری انتخابات آزاد، شفاف و دموکراتیک در این کشور ا مورد تاکید قرار دادهاند." با توجه به این موضوع دریافت تضمینهایی در جهت برگزاری هر چه بهتر این انتخابات از موارد مهم مطرح در دستورکار سفر کلینتون به گرجستان می باشد.

همچنین با توجه به چراغ سبز اجلاس سران ناتو برای عضویت گرجستان در این سازمان،عضویت گرجستان در سازمان پیمان آتلانتیک شمالی از موارد مطرح در مذاکرات مقامات آمریکایی و گرجی خواهد بود. اگرچه برخی از اعضای این سازمان و از جمله دبیر کل آن عضویت گرجستان را زود هنگام میدانند. کلینتون سفر خود به منطقه قفقاز جنوبی را با دیدار و گفتگو با مقامات جمهوری آذربایجان به پایان خواهد رساند. در کنار موضوعات مطرح در رابطه با مناقشه قره باغ و تاکید آمریکا بر حل مناقشه از طرق مسالمتآمیز و اجتناب از اظهارات جنگطلبانه، موضوع روابط با ایران و وضعیت حقوق بشر در جمهوری آذربایجان در سفر کلینتون به باکو نمودی پررنگتر خواهند داشت.

برگزاری مسابقه "یوروویژن" در باکو و تحولات رخ داده پیرامون آن، سرکوب اعتراضات و همچنین وضعیت حاکم در خصوص آزادی بیان و مطبوعات در این کشور به موازات بروز برخی از مشکلات در روابط میان ایران و جمهوری آذربایجان مباحثی هستند که وزیر خارجه آمریکا سعی خواهد کرد از آن ها تا حد امکان به نفع سیاستهای منطقهای خود بهره برداری کرده و همسویی جمهوری آذربایجان با خود در تقابل با ایران را تضمین نماید. از سوی دیگر با توجه به بروز مشکلاتی در رابطه با انتقال تجهیزات ناتو به افغانستان از مسیر پاکستان همواره از آذربایجان به عنوان مسیر جایگزین نام برده شده که به احتمال زیاد در مذاکرات مقامات آمریکایی و آذری مورد بحث قرار خواهد گرفت.

همچنین در مباحث مطرح در مذاکرات میان کلینتون و مقامات جمهوری آذربایجان نمی توان موضوع خطوط انرژی در منطقه را از نظر دور داشت. در کل با توجه این موضوع که مقامات آمریکایی از اواخر سال گذشته میلادی در حال فراهم سازی مقدمات دومین سفر وزیر خارجه آمریکا به منطقه قفقاز جنوبی بوده اند، اهمیت و جایگاه راهبردی این منطقه در سیاست خارجی آمریکا بیش از پیش نمود می یابد.

نويسنده: روبرت ماركاريان

Share/Save/Bookmark
کد خبر: 24776
shima
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۲-۰۸-۰۴ ۱۴:۱۱:۱۹
با سلام
مطالب مربوط به روابط ارمنستان و آمریکا عالی بود.
تشکر (1896)