توصيه مطلب
۰
 
رویای ناتمام گرجستان برای پیوستن به ناتو
 

تلاش های گرجستان در جهت همگرایی هر چه بیشتر با غرب ادامه دارد. پارلمان گرجستان در حالی توافقنامه مشارکت با اتحادیه اروپا را تصویب کرده است که به اعتقاد ناظران،رویای این کشور برای پیوستن به ناتو در آینده ای نردیک نمی تواند محقق شود.
رویای ناتمام گرجستان برای پیوستن به ناتو
 
ایراس؛ پارلمان گرجستان روز ۱۹ ژوئیه توافقنامه مشارکت با اتحادیه اروپا را به تصویب رساند. اما با وجود اینکه به نظر می رسد گرجستان اکنون بیش از هر زمان دیگری وارد روند همگرایی با اروپا شده، احتمال اینکه در آینده ای نزدیک این کشور بتواند عضویت ناتو را به دست بیاورد وجود ندارد.

به گزارش ایراس به نقل از رویترز، تاکتیک های سخت گیرانه روسیه در اوکراین، سبب نگرانی دبیر کل ناتو از افزایش تعاملات با دولت های سابق شوروی شده است. در این شرایط، با وجود اینکه ناتو حق دارد ارتباطات خود با کشوری پر ریسک چون گرجستان را محدود نگه دارد، اما در بلندمدت، این موضوع می تواند سبب از میان رفتن اعتماد گرجستان به غرب و تغییر جهت آن به سمت مسکو شود.

بر این اساس، در صورتی که ناتو گزینه های بیشتری را برای ترغیب گرجستان بر روی میز نگذارد، ممکن است نظر افکار عمومی این کشور درباره ناتو و همچنین اتحادیه اروپا در جهتی منفی تغییر کند.

گرجستان در جریان اجلاس سران ناتو در پراگ در سال ۲۰۰۲، درخواست عضویت رسمی در این سازمان را ارائه کرد. ادوارد شواردنادزه، رئیس جمهور پیشین گرجستان و وزیر خارجه شوروی در اواخر دوره جنگ سرد، پیش بینی کرده بود که کشورش تا سال ۲۰۰۵ به پشت درهای ناتو برسد. در سال ۲۰۰۸ و در اجلاس بخارست، این در عملاً برای گرجستان باز و اعلام شد که این کشور عضوی از ناتو خواهد شد.

اما از آن زمان تاکنون، پیشرفت بسیار اندکی در این زمینه صورت گرفته است. بحران اوکراین سبب شده مقامات دولتی گرجستان به این باور برسند که ناتو از پذیرش اعضای جدید، به ویژه کشورهای سابق شوروی، نگران است. اما در همین حال، تفلیس از این نگران است که عدم پیوندش با هرگونه اتحادیه نظامی، آسیب پذیری اش را در مقابل روسیه افزایش می دهد.

بر اساس نتایج یک پژوهش افکارسنجی که ماه آوریل سال جاری میلادی از سوی «موسسه دموکراتیک ملی» در گرجستان انجام گرفت، شمار افرادی که روسیه را یک «تهدید واقعی و وجودی» علیه گرجستان می دانند، از ۳۶ درصد به ۵۰ درصد افزایش یافته است. در همین حال، ایده دولت گرجستان برای پیوستن به ناتو، از ۷۲ درصد حمایت مردمی برخوردار بوده است.

با این وجود، حدود ۶۵ درصد کسانی که مورد پرسش قرار گرفته اند، یا نسبت به بخت گرجستان برای پیوستن به ناتو نامطمئن بوده و یا اعتقاد داشته اند که این اتفاق هرگز رخ نخواهد داد. از سوی دیگر، خودداری ناتو از وارد کردن گرجستان به روند عضویت کامل، شمار منتقدان اروپا را در این کشور افزایش داده است. این منتقدان بر این باورند که گرجستان برای نزدیک کردن بیشتر خود به اتحادیه اروپا و ناتو، بیش از حد هزینه کرده است.

این افراد استدلال می کنند که با توجه به مشارکت قابل توجه گرجستان در عملیات های امنیتی ناتو به عنوان یک کشور غیر عضو، این کشور شایسته برخورد بهتری از جانب ناتو است. از میان ۱۶۰۰ مأمور خدماتی گرجی حاضر در افغانستان، بیش از ۷۰۰ تن از آن ها تا سال ۲۰۱۵ و پس از پایان رسمی مأموریت نیروهای ائتلاف در این کشور، در آنجا باقی خواهند ماند. افزون بر این، گرجستان از طریق تنظیم کردن سامانه دفاع ملی خود با استانداردهای ناتو، پیشرفت قابل توجهی در اِعمال برنامه های این سازمان داشته است.

اما با وجود این اقدامات انجام شده از سوی تفلیس، ناتو همچنان مایل به تسریع روند عضویت این کشور نیست. ناتو که با برنامه ها و همچنین مسائل خاص خود در سطوح بین المللی و منطقه ای دست به گریبان است، بی تردید سود و زیان هایی که ممکن است پذیرش گرجستان به همراه داشته باشد را سنجیده است.

در این میان، حتی در صورتی که «فاکتور روسیه» که بسیار درباره آن بحث شده و یکی از موانع اصلی عضویت گرجستان در ناتو است را کنار بگذاریم، وضعیت اقتصاد، دموکراسی و ثبات سیاسی این کشور هنوز فاصله زیادی با استانداردهای ناتو دارد. بر همین اساس، ناتو ترجیح می دهد رویکرد تدریجی توسعه همکاری های دوجانبه را – که دردسرهای اتحاد را به همراه ندارد – در قبال گرجستان دنبال کند.

در صورتی که از منظر شرایط بی ثبات کنونی بین المللی به موضوع نگاه کنیم، این رویکرد ناتو موثر و حتی موجه است. با این حال، ناتو برای حفظ روابط خود با گرجستان، باید توجه بیشتری به روندهای سیاسی و اجنماعی داخلی این کشور داشته باشد. اگر ناتو چیز بیشتری روی میز نگذارد، دیدگاه افکار عمومی گرجستان درباره ناتو و همچنین اتحادیه اروپا منفی خواهد شد.

گروه های طرفدار روسیه در گرجستان، از هم اکنون در حال مانور روی این موضوع هستند. به گفته آن ها، تمایل گرجستان برای عضویت در ناتو و اتحادیه اروپا، تمامیت سرزمینی این کشور را تهدید می کند؛ زیرا هیچ یک از این دو سازمان، دید مثبتی نسبت به بازپس گیری جمهوری های جدا شده آبخازیا و اوستیای جنوبی از سوی گرجستان ندارند.

تا زمانی که گرجستان نتواند انتخاب خود را در یکی از دو جهت نهایی کند، باید با فشار اعمال شده از سوی روسیه کنار بیاید. تغییر هیئت حاکمه گرجستان در سال ۲۰۱۲، تنش ها در روابط این کشور با روسیه را کاهش داد؛ اما در عین حال، مسئله عضویت در ناتو را حل نکرد.

مسکو نمی تواند این ادعای تفلیس را که گرجستان شریکی برابر در رابطه با روسیه و غرب باقی خواهد ماند، جدی بگیرد. بر این اساس، در صورتی که ناتو و اتحادیه اروپا خواستار مشارکت بیشتری از سوی گرجستان هستند، باید چیزی بیش از توافقات ضمنی را به این کشور ارائه دهند که بتواند در مقابل نفوذ نیروهای طرفدار روسیه توازن ایجاد کند. 


تحریریه ایراس/
Share/Save/Bookmark
کد خبر: 36987